بد شانس ها بخوانند!
در درس آمار و روش تحقيق مبحثي داريم به اسم "توزيع نرمال و رگرسيون" كه من عاشقشم! (انگار جون به جونم هم كنند نمودارباز و فرمول سازم! ) اين مبحث مي گويد اگر ما تحقيقي انجام داديم كه اكثريت داده هاي آماري بدست آمده از آن در اطراف مقدار متوسط قرار بگيرد توزيع بصورت نرمال يا استاندارد صورت گرفته ... حالا همه اينها يعني چه؟ ... بطور مثال اگر قد تمام افراد كره زمين را اندازه بگيريم متوجه مي شويم كه اكثريت افراد جهان (بيش از ۶۸٪ آنها) قدشان در حول و حوش قد متوسط يعني ۱۷۰ است و نمودارش مثل شكل زير شبيه زنگوله ميشود. يا اگر راه بيافتيد از تمام افراد كره زمين در مورد ميزان رضايتشان از زندگي سوال كنيد نتيجه مي گيريد كه افراد خيلي خوشبخت و خيلي بدبخت در مقايسه با خيل عظيم متوسط الحال ها بسيار اندك هستند!
![]()
حالا اگر آزموني از مردم بگيريم كه خيلي آسان باشد و اكثريت افراد بيست بگيرند تجمع در نمره بيست زياد مي شود و نمودارش اين شكلي مي شود و مي گويند توزيع بصورت نا متقارن يا كج صورت گرفته. توزيع كج نشان مي دهد عدالت رعايت نشده و سوالات به نفع يك گروه خاص طرح شده! مثلا اگر سوالات كنكور خيلي ساده باشند و همه به راحتي جواب بدهند فرقي بين كسي كه زحمت كشيده و كسي كه زده رقصيده قائل نمي شود و در اين حالت بي عدالتي صورت گرفته!

نكته جالب اينجا است كه هر پديده طبيعي كه در جهان بررسي شده اعم از قد، وزن، هوش، زيبايي... چه بين انسانها، چه بين پرندگان و چرندگان و سنگها و رودخانه ها و حتي خرس هاي قطبي و كرمهاي خاكي ... نحوهء توزيعش نرمال بوده و آزمايشاتي كه انجام شد هم اين فرضيه را تاييد كردند بطور مثال اگر زن و مردي با ضريب هوشي خيلي بالا با هم ازدواج كنند به جای آنکه فرزندشان فوق نابغه شود ضريب هوشي فرزند نسبت به پدر و مادرش پايينتر خواهد بود و فرزند آن بچه هم به نوبه خود از ضريب هوشي پائينتري برخوردار خواهد شد تا در طي سه نسل ضريب هوشي دوباره به سمت متوسط برگردد!
انگار كه طبيعت ميل دارد همه را به سمت متوسط هل بدهد و اين موضوع البته خلاف نظريه داروين است كه گفت طبيعت بهترينها را انتخاب مي كند! ... پس اگر به شانس هم به عنوان يك پديده طبيعي نگاه كنيم كه وقتي توزيعش مي كردند معلوم نبود ما كدام جهنمي بوديم! بايد در نظر داشت كه طبيعت در توزيع هايش به طور نسبي جانب عدالت را رعايت كرده پس اگر ما در حوزه اي شانس نياورديم حتما"در حوزه اي ديگر شانس داريم و طبيعت اين كاستي را جاي ديگري برايمان جبران كرده يا خواهد كرد!